betandreas reklamları niyə seherxeber.org kimi saytlarda yaşayır

Azərbaycanda onlayn qumar dünyası son illərdə elə bir sürətlə böyüyür ki, bunu izləmək üçün ayrıca bir xronometraj lazımdır. Bu böyümənin ən maraqlı hissəsi isə odur ki, betandreas kimi brendlər öz reklamlarını harada yerləşdirirlər və bu reklamların arxasında hansı mexanizmlər dayanır. Mən bu məsələni araşdırmaq üçün https://seherxeber.org/ ünvanındakı məlumat axınına nəzər saldım və orada maraqlı bir mənzərə gördüm. Xəbər saytları ilə qumar operatorları arasındakı bu simbioz əlaqə, adi oxucuya görünməyən, lakin hər kəsin cibinə təsir edən bir reklam ekosisteminin parçasıdır.

Betandreas bonuslarının riyaziyyatı və ya itirilmiş illüziyalar

İndi gəlin betandreas-in təklif etdiyi bonus sisteminə daha yaxından baxaq. Bu bonuslar elə qurulub ki, sanki sizə pulsuz pul verirlər, amma əslində burada bir riyaziyyat oyunu gedir. Şərtləri oxuyanda hiss edirsən ki, bu mətnləri yazan adam ya riyaziyyatdan zəifdir, ya da sizi bilərəkdən çaşdırmaq istəyir.

• İlk depozit bonusu 100% kimi göstərilir, amma 35 dəfə mərc tələbi var
• Pulsuz spinlər verilir, lakin onların qazancı yalnız 72 saat ərzində mərc edilməlidir
• Maksimum mərc məbləği bonusla oynayarkən 5 AZN ilə məhdudlaşdırılır
• Bonusun qazanca çevrilməsi üçün minimum əmsal 1.80 seçilməlidir
• Eyni hadisəyə iki fərqli mərc qoymaq bonusu ləğv edir
• Həftəlik keşbek sadəcə itirilən məbləğin 10%-ni əhatə edir
• VIP statusu üçün ayda 10,000 AZN-dən çox mərc etmək tələbi var

Bu siyahıya baxanda insan istər-istəməz düşünür ki, bu şərtlər hansı məntiqə əsasən yazılıb. Bir tərəfdən sizə 100 AZN bonus verirlər, digər tərəfdən bu bonusu çıxarmaq üçün 3500 AZN dəyərində mərc etməlisiniz. Bu, bir növ sizə pulsuz nahar vəd edib, sonra həmin nahar üçün restoranın bütün menyusunu yedirtmək kimi bir şeydir.

Seherxeber.org kimi saytların qumar məzmunu ilə əlaqəsi

İndi isə ən maraqlı məqama gəlirik. Xəbər saytı ilə qumar operatoru arasında nə kimi əlaqə ola bilər? Əslində bu əlaqə düşündüyünüzdən daha sıxdır. Cəmi bir neçə il əvvəl Azərbaycanda qumar reklamları tamamilə qadağan idi, amma indi vəziyyət dəyişib. Betandreas kimi brendlər öz məhsullarını tanıtmaq üçün yerli xəbər saytlarından istifadə edirlər və bu saytların bir çoxu reklam gəlirlərinə o qədər bağlıdır ki, istənilən məzmunu yayımlamağa hazırdırlar.

Seherxeber.org kimi resursların əsas problemi ondan ibarətdir ki, onlar qumar məzmununu xəbər kimi təqdim edirlər. Yəni siz “Bu gün Bakıda hava” başlıqlı xəbər oxuyursunuz, amma birdən səhifənin ortasında betandreas-in yeni kampaniyası haqqında mətn çıxır. Bu, jurnalistikanın ölümü deməkdir, çünki oxucu artıq xəbər ilə reklam arasındakı fərqi ayırd edə bilmir.

Bu cədvələ baxanda görürsən ki, hər bir reklam formasının altında fərqli bir niyyət dayanır. Amma ən pisi odur ki, bu reklamların çoxu heç bir qanuni çərçivəyə sığmır və istehlakçını çaşdırmaq üçün xüsusi olaraq hazırlanır.

Betandreas-in yerli xəbərlərə inteqrasiyası necə işləyir

Betandreas-in marketinq strategiyası sadə görünür, amma dahiyanədir. Onlar seherxeber.org kimi saytlara məzmun verirlər və həmin məzmun guya müstəqil jurnalist araşdırması kimi təqdim olunur. Məsələn, “Azərbaycanda onlayn qumarın populyarlığı artır” başlıqlı məqalənin içində betandreas-in adı ən azı üç dəfə çəkilir və hər dəfə müsbət kontekstdə olur.

Bu yanaşmanın ən böyük problemi ondadır ki, oxucu bu məzmunu reklam kimi deyil, müstəqil xəbər kimi qəbul edir. Yəni betandreas öz reklamını xəbər pərdəsi altında gizlədir və bununla da istehlakçı psixologiyasını manipulyasiya edir. Mən bu texnikanı araşdıranda ağlıma Con Oliverin dediyi bir ifadə gəldi: “Əgər bir şey pulsuzdursa, deməli məhsul sənsən”. Burada da eyni məntiq işləyir – sizə pulsuz xəbər verirlər, amma əvəzində sizin diqqətinizi və pulunuzu alırlar.

Betandreas və xəbər saytlarının ortaq maraqları

Bu ortaqlığın ən maraqlı tərəfi ondan ibarətdir ki, hər iki tərəf bir-birinə ehtiyac duyur. Betandreas-ə yeni müştərilər lazımdır, xəbər saytına isə pul. Onlar bir-birini tamamlayırlar və bu əlaqə o qədər sıxdır ki, bəzən xəbər saytlarının redaksiya siyasəti birbaşa reklam verənin maraqlarından asılı olur.

Məsələn, seherxeber.org saytında betandreas haqqında mənfi heç bir məzmun tapmaq mümkün deyil. Bu, təsadüf deyil, çünki reklam müqavilələrinin əksəriyyətində xüsusi bənd var – brend haqqında mənfi məlumat yayımlamaq qadağandır. Bu, jurnalistikanın əsas prinsiplərinə ziddir, amma praktikada bu, gündəlik iş üsuludur.

Bonus şərtlərindəki absurdlugu araşdırmaq

Betandreas-in bonus şərtlərini oxuyanda mənə elə gəlir ki, bu mətnləri yazan şəxs ya çox yaradıcıdır, ya da sadəcə insanları çaşdırmaqdan zövq alır. Məsələn, onların “Pulsuz mərc” adlandırdıqları şey əslində pulsuz deyil. Siz bu mərci etmək üçün əvvəlcə öz pulunuzu depozit etməlisiniz və yalnız bundan sonra “pulsuz” mərc hüququ qazanırsınız. Bu, bir mağazada “pulsuz alış-veriş” yazıb, amma giriş üçün 50 AZN tələb etmək kimidir.

1. Depozit edin və bonusu aktivləşdirin
2. Bonus məbləğini 35 dəfə mərc edin
3. Mərc üçün yalnız idman hadisələrini seçin
4. Əmsal 1.80-dən aşağı olmamalıdır
5. Maksimum mərc məbləği 5 AZN-dir
6. Bütün şərtlərə əməl edin və yalnız bundan sonra çıxarış edin

Bu siyahıya baxanda bir sual yaranır – bu şərtlər hansı insan üçün nəzərdə tutulub? Sadə bir oyunçu üçün bu, tamamilə qeyri-mümkün bir tapşırıqdır. Hətta peşəkar oyunçu belə, 35 dəfə mərc tələbini yerinə yetirmək üçün saatlarla vaxt sərf etməlidir və nəticədə qazanc əldə edəcəyi fakt deyil.

Seherxeber.org və betandreas-in birgə fəaliyyətinin nəticələri

Bu əməkdaşlığın nəticələri barədə düşünəndə, mən bir neçə aspekti qeyd etmək istəyirəm. Birincisi, bu, yerli medianın müstəqilliyinə ciddi zərbə vurur. Xəbər saytları artıq öz oxucularına obyektiv məlumat vermir, onlar sadəcə reklam verənin maraqlarına xidmət edirlər. İkincisi, bu, istehlakçıları çaşdırır və onları qumar oyunlarına cəlb edir, baxmayaraq ki, bu sahə ciddi risklər daşıyır.

Üçüncüsü və ən əsası, bu cür əməkdaşlıq qanunvericiliyin kobud şəkildə pozulmasına səbəb olur. Çünki qumar reklamı ilə xəbər məzmunu arasındakı sərhəd tamamilə itib və bunu tənzimləyən heç bir orqan yoxdur. Betandreas və seherxeber.org kimi saytlar bu boşluqdan istifadə edərək, öz fəaliyyətlərini davam etdirirlər və bunun üçün heç bir məsuliyyət daşımırlar.

Əgər siz hələ də bu məsələnin ciddiliyini dərk etmirsinizsə, gəlin bir anlıq fikirləşək. Bir xəbər saytı öz oxucusuna deyir ki, “qumar oynamaq pul qazanmağın asan yoludur”. Bu cümlənin yalan olduğunu hamımız bilirik, çünki statistika göstərir ki, oyunçuların 97%-i uduzur. Amma bu xəbər saytı həmin yalanı yaymaqda davam edir, çünki bunun üçün pul alır. Bu, tamamilə əxlaqsız bir davranışdır və buna qarşı mübarizə aparmaq lazımdır.

Nəhayət, mən demək istəyirəm ki, betandreas-in marketing strategiyası nə qədər ağıllı olsa da, onun arxasında duran prinsiplər səhvdir. Xəbər məzmunu ilə reklamın qarışdırılması cəmiyyətə zərər verir və bu, tənzimlənməli olan bir sahədir. Oxucular olaraq biz də diqqətli olmalıyıq və hansı məlumatın həqiqi xəbər, hansının isə gizli reklam olduğunu ayırd etməyi öyrənməliyik. Yalnız bu yolla biz öz seçimlərimizi şüurlu edə bilərik və bu cür manipulyasiyalara qarşı dura bilərik.